Gıda marka tescilinde tek bir “gıda sınıfı” yoktur. Ürünün niteliğine göre 29, 30, 31, 32 veya 33. sınıf değerlendirilir; bir markanın bütün bu sınıflara başvurması gerekmez. Taze ürün, işlenmiş ürün, süt, kahve bazlı içecek ve meyve suyu aynı mantıkla sınıflandırılmaz. İlk adım ambalaj tasarımından önce gerçek ürün listesini hazırlamaktır. TÜRKPATENT 2026 sınıflandırma listesi.
“Doğal gıda”, “sağlıklı atıştırmalık” veya “yöresel ürün” pazarlama açısından anlamlı olabilir; sınıf seçimi için yeterli ürün tanımı değildir. Aynı şekilde paketli, organik veya internetten satılan olması ürünü tek başına belirli sınıfa taşımaz. Başvuru hazırlığında ürünün adı, bileşimi, işlenme durumu ve tüketim amacı birlikte açıklanmalıdır.
Gıda ürünleri için karar tablosu
Tablonun tamamı için yana kaydırın →
| Ürün grubu veya örnek | İncelenecek sınıf | Dikkat edilecek ayrım |
|---|---|---|
| Et ürünleri, peynir, yenilebilir yağ, işlenmiş meyve ve sebze | 29 | İşlenmiş bütün gıdalar burada değildir. |
| Makarna, baharat, sos, kahve, çay, çikolata ve tahıl esaslı ürünler | 30 | Ürünün tanımı ve esas niteliği önemlidir. |
| Taze meyve, taze sebze ve işlenmemiş tarım ürünleri | 31 | Aynı ürünün işlenmiş hâli farklı sınıfa geçebilir. |
| Su, meyve suyu, meşrubat ve enerji içeceği | 32 | İçilebilir bütün ürünler 32. sınıfta değildir. |
| Bira | 32 | Alkollü olması onu tek başına 33. sınıfa taşımaz. |
| Bira dışındaki alkollü içecekler | 33 | Ürünün gerçekten hangi içecek olduğu belirtilir. |
| Gıda takviyesi olarak sunulan ürünler | 5 yönünden ayrı inceleme | Sıradan gıdayla takviye ürününü aynı varsaymayın. |
Tablo bir alışveriş listesi değildir. Yalnız zeytinyağı markasıyla başvuran işletmenin bütün gıda sınıflarını seçmesi için gerekçe bulunmayabilir. Buna karşılık hem peynir hem makarna satan markanın ürünleri ayrı sınıflara dağılabilir. Temel hayvansal ve işlenmiş bitkisel ürünleri 29. sınıf rehberinde karşılaştırabilirsiniz.
İşlenme biçimi neden tek başına yeterli değil?
İşleme durumu özellikle taze ve korunmuş ürünleri ayırmaya yardımcı olur; fakat “işlendiyse 29” kuralı kurulamaz. Türkiye listesinde salça 29. sınıfta, domates sosu ise 30. sınıfta bulunur. Kurutulmuş meyve ile tahıl esaslı kahvaltılık da sırf ikisi paketli olduğu için aynı sınıfa girmez. Ürünün ticari tanımı bu nedenle “gıda ürünü”nden daha açık olmalıdır. TÜRKPATENT 2026, 29–31. sınıflar.
Varsayımsal örnek A: Bir üretici aynı markayla üzümü taze meyve, kuru üzüm, üzüm suyu ve pekmez olarak satsın. Taze üzüm 31, kuru üzüm 29, meyve suyu 32 ve pekmez 30 yönünden değerlendirilir. Markanın kaynağı olan meyvenin aynı olması, dört ürünün tek sınıfta toplanmasını sağlamaz. Şarap ürünü de planlanıyorsa 33 ayrıca ele alınır.
Bileşik ürünlerde içerik listesi ve tüketiciye sunulan ürün adı özellikle yararlıdır. “Kahvaltılık karışım” ifadesi yerine ürünün tahıl, kuruyemiş, süt veya başka içeriklere dayandığını açıklayın. Karar verilemeyen sınır ürünlerini tahminle listelemek yerine resmî sınıflandırma ifadeleriyle karşılaştırın.
İçeceklerde esas bileşene bakın
Meyve suyu ve meşrubatın 32. sınıfta olması bütün içecekleri bu sınıfa yerleştirmez. Hayvansal ve bitkisel sütler 29; kahve, kakao, çikolata veya çay esaslı içecekler 30 yönünden değerlendirilir. WIPO da süt ağırlıklı içecekleri ve süt yerine geçen ürünleri 29, kahve ve çay bazlı içecekleri 30 için ayırır. WIPO 2026, sınıf 32 açıklaması.
Varsayımsal örnek B: Bir girişim “bitkisel içecek” adıyla badem sütü ve meyve aromalı gazlı içecek piyasaya sunsun. Birincisi süt yerine geçen ürün niteliğiyle 29, ikincisi meşrubat olarak 32 yönünden incelenir. Ambalajlarda benzer görseller kullanılması ürünlerin sınıfını eşitlemez. İçeceklerin ayrımı için 32. sınıf rehberi de kullanılabilir.
Ürünü satmak, satış hizmeti ve yemek sunumu
Markalı bir gıdanın ürün sınıfı, o gıdayı internette veya mağazada satınca ortadan kalkmaz. 35. sınıftaki malları bir araya getirme hizmeti, ürünün kendi sınıfının yerine geçmez. Perakende veya toptan satış hizmeti gerçekten sunuluyorsa hangi malları kapsadığı ayrıca belirlenir.
Yiyecek içecek hazırlayıp müşteriye sunmak ise 43. sınıf yönünden değerlendirilir. Kavanozlu sos markasıyla lokanta işletmek bu nedenle ayrı faaliyetlerdir. Aynı marka altında ikisi yapılıyorsa her biri yazılır; yalnız ürün satan işletmeye otomatik restoran kapsamı eklenmez. Kafe ve restoran rehberi bu hizmet modelini açıklar.
Başvuruyu hazırlamak için ürün envanteri
- Her ürünün ambalajda kullanılacak gerçek adını yazın.
- Taze, kurutulmuş, dondurulmuş veya pişirilmiş oluşunu belirtin.
- Karışım ve içeceklerde esas bileşenleri açıklayın.
- Mevcut ürünlerle kesinleşmiş yeni ürün planlarını ayrı gösterin.
- Ürün markasını mağaza veya restoran adından ayırın.
- Fason üretimde marka sahibi, üretici ve satıcının rollerini netleştirin.
- Logo ve kelime kullanımını ambalaj örneğiyle gösterin.
- Araştırmayı aynı yazımla sınırlamayıp benzer adları ilgili mallarla birlikte inceleyin.
Bu envanter, sınıf sayısını tahminen artırmak yerine eksik ürün kalıp kalmadığını görmenizi sağlar.
Süreç ve ücret nasıl değerlendirilir?
Mal listesi ve marka örneği kesinleşince başvuru hazırlanır. İnceleme, yayım ve tescil koşulları takip edilir; olumlu ön araştırma veya başvuru ödemesi sonucu garanti etmez. 6769 sayılı Kanun, m.11 ve m.15–22.
Teklifte hangi ürünlerin hangi sınıflarda bulunduğunu, satış hizmeti kapsamının nasıl ele alındığını ve sonraki tescil aşamasının bedelini sorun. Aynı isim için farklı ürün listelerine verilen teklifleri doğrudan karşılaştırmayın. Ücret kalemleri rehberi bu hesabı ayırmanıza yardımcı olur.
Dondurulmuş, konserve ve hazır yemeklerde ürünün esası
“Dondurulmuş gıda” veya “hazır yemek” bütün ürünleri tek sınıfta toplayan bir kategori değildir. Dondurulmuş balık ve sebze, konserve et ya da sebze gibi ürünler ile dondurulmuş pizza veya makarna esaslı yemek aynı listede değerlendirilmez. 2026 resmî mal ve hizmet listesinde 29 ve 30. sınıflardaki ürün ifadeleri ayrı incelenmelidir.
Temsili örnek: Hazır gıda üreticisi bir marka altında konserve fasulye, kurutulmuş meyve ve makarna satıyor olsun. İlk iki ürün için 29, makarna için 30 kapsamı değerlendirilir. Ürünlerin aynı ambalaj tasarımını taşıması veya aynı fabrikadan çıkması sınıf farkını kaldırmaz. Karışımlı hazır yemekte esas bileşen ve ürünün tanımı belirleyici olduğundan yalnız ticari seri adıyla karar verilmez.
Et, süt, yumurta ve su ürünlerinin türüne ve kullanımına göre ayrımı için hayvansal gıda rehberini, bal ve kakaolu ürünlerdeki ayrımlar için bal ve çikolata rehberini kullanın. Üretici, bu ürünleri sadece satıyor mu yoksa başka işletmelere fason üretim hizmeti de mi veriyor sorusu ayrıca cevaplanmalıdır.
Sık sorulan sorular
Fason üretim yaptırırsam ürün sınıfı değişir mi?
Ürün sınıfını fabrikanın kime ait olduğundan önce ürünün niteliği belirler. Marka sahibi ve üretici rollerini başvuru hazırlığında ayrıca açıklayın.
“Vegan” bütün ürünleri aynı sınıfa toplar mı?
Hayır. Bitkisel süt, meyve suyu ve tahıl ürünü vegan olabilir; yine de farklı sınıflarda değerlendirilir. Ürünün gerçek adı ve içeriği gerekir.
Bir ürün hem internette hem markette satılırsa iki ürün sınıfı mı gerekir?
Satış kanalının değişmesi aynı ürünün niteliğini değiştirmez. Ayrı perakende hizmeti ihtiyacı varsa bu, ürün sınıfından ayrı incelenir.
Markamı 35. sınıfta tescil ettirince paketli gıdam da korunur mu?
35. sınıfı ürün sınıfının yerine kullanmayın. Paketli gıdanın niteliğine uygun mal kapsamı ayrıca değerlendirilmelidir.
İlk araştırmaya ürün formülü göndermek şart mı?
Başlangıçta ürün adı, türü ve temel bileşenleri çoğu ayrımı açıklamaya yardımcı olur. Sınırda kalan ürünlerde ek bilgi gerekebilir. Listenizle ön araştırma talebi oluşturabilirsiniz.