40. sınıf marka tescili, resmî listede belirtilen malzeme işleme, üretim ve benzeri hizmetlerde kullanılan markalar için değerlendirilir. Bir atölyenin kendi ürünüyle müşterinin malzemesine yaptığı işlem aynı şekilde tarif edilmemelidir. Başvuru hazırlığında müşteriye bir mal mı satıldığı, yoksa belirli bir işlem hizmeti mi sunulduğu açıkça belirtilmelidir. Malzemenin türü ve teslim edilen işin niteliği bu ayrımı kurmayı kolaylaştırır.
Resmî kapsamın başlıca örnekleri
2026 listesinde adi ve değerli metallerin işlenmesi, fotografik ürünlerin işlenmesi, gıdaların işlenmesi ve konservelenmesi bulunur. Deri, kürk, kumaş, yün, ahşap ve kereste işleme diğer örneklerdir. Terzilik, nakış işleme, çerçeveleme, cam işleme, çömlekçilik ve diş teknisyenliği döküm hizmetleri de belirtilir. Baskı, ciltçilik, kağıt ve plastik işleme ayrı faaliyetler olarak yer alır.
Üçüncü kişiler adına makine, cihaz veya malzemelerin birleştirilmesi; enerji üretimi ve belirtilen jeneratör veya akümülatör kiralama işleri de kapsam örneklerindendir. Bu çeşitlilik nedeniyle sadece “üretim” sözcüğüyle ilerlemeyin. Ne işlendiğini, ne tür bir sonuç elde edildiğini ve işin kimin adına yapıldığını açıklayın. Kendi üretim sürecinizle müşteriye ayrı bir hizmet olarak sunduğunuz işlemi birbirinden ayırın.
Onarım ve tasarımla farkı
37. sınıftaki bakım veya tamir işi, malzeme işleme faaliyetiyle aynı değildir. Mevcut makineyi onarmakla müşteriye yeni bir parça üretmek farklı sorular doğurur. Tasarım veya mühendislik çalışması varsa 42. sınıftaki hizmetler ayrıca incelenir. Aynı sipariş içinde çizim, işleme ve montaj bulunuyorsa bunların her biri açıkça tarif edilmelidir.
Tekstil alanında terzilik hizmetiyle kendi markalı hazır giysi satışı da ayrılır. Hazır giyim ürünleri için 25. sınıf listesi karşılaştırılır. Atölyenin tabelasındaki adın ürün etiketinde de kullanılması, hizmet ve mal kapsamlarını eşitlemez. Marka nerede kullanılıyorsa o kullanımın konusu ayrıca belirtilmelidir.
Baskı atölyesi için örnek hazırlık
Kurgusal bir atölye müşterilerin gönderdiği tasarımları basıyor, bazı müşteriler için ayrıca grafik tasarım hazırlıyor olsun. Birinci satırda baskı hizmeti, ikinci satırda tasarım işi yazılır. Atölye kendi markalı ürünler de satıyorsa bu mallar gerçek adlarıyla ayrı listelenir. “Baskılı ürün” ifadesi bütün ürün gruplarını tek başına açıklamaz. Müşterinin tasarımını uygulamakla kendi ürün koleksiyonunu pazara sunmak farklı iş modelleri olarak değerlendirilir.
Kapsam kontrol listesi
- İşlenen malzemeyi ve uygulanan işlemi açıkça yazın.
- Kendi mal satışınızı başkalarına sunulan hizmetten ayırın.
- Tasarım, üretim, montaj ve tamir adımlarını ayrı belirtin.
- Müşterinin malzemesiyle yapılan işleri açıklayın.
- Ürün etiketi ile atölye veya hizmet markasını karşılaştırın.
Sık sorulan sorular
Fason üretim yaptıran marka sahibi mutlaka 40. sınıf mı seçer?
Üretimi dışarıya yaptırmakla üretim hizmeti sunmak aynı şey değildir. Marka sahibinin kendi adıyla hangi malları piyasaya sunduğu ve ayrıca hangi hizmetleri verdiği değerlendirilmelidir.
Baskı ile yayın hazırlığı aynı hizmet midir?
Fiziksel baskı işi ile içeriğin basıma hazırlanması farklı faaliyetlerdir. Müşteriye teslim edilen işi ayrıntılı açıklayın; yalnız “yayın işi” veya “matbaa işi” gibi genel ifadelerle kapsamı belirlemeyin.
İlgili sınıflar ve başvuru planı
Kapsamı karşılaştırmak için marka sınıfları rehberini ve 25. sınıf, 37. sınıf, 42. sınıf açıklamalarını inceleyin. Bütçe hazırlığında ücret kalemlerini, işlem adımları için marka tescili hizmetini kullanabilirsiniz. Kaynak: TÜRKPATENT sınıflandırma kaynakları ve 2026 resmî mal ve hizmet listesi.